Czym jest JPK_PD?
Określenie JPK_PD odnosi się do ustrukturyzowanych danych z ksiąg i ewidencji dotyczących podatków dochodowych.
To inny obszar niż JPK_VAT.
JPK_V7 dotyczy rozliczeń VAT.
Nowe struktury dotyczą natomiast danych wynikających z ksiąg rachunkowych, PKPiR, ewidencji przychodów oraz środków trwałych.
Jakie struktury obejmuje JPK w podatkach dochodowych?
JPK_KR_PD
Księgi rachunkowe — dane dla potrzeb podatku dochodowego.
JPK_ST_KR
Ewidencja środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych w przypadku podmiotów prowadzących księgi rachunkowe.
JPK_PKPIR
Podatkowa księga przychodów i rozchodów.
JPK_EWP
Ewidencja przychodów prowadzona przez podatników rozliczających ryczałt od przychodów ewidencjonowanych.
JPK_ST
Ewidencja lub wykaz środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych dla podatników prowadzących PKPiR albo ewidencję przychodów.
Kogo obowiązek objął od 1 stycznia 2026 roku?
Od 1 stycznia 2026 r. obowiązek prowadzenia odpowiednich ksiąg i ewidencji w wymaganej formie elektronicznej objął pierwszą grupę przedsiębiorców rozliczających PIT lub ryczałt — zasadniczo podatników objętych wskazanym w przepisach etapem i zobowiązanych do przesyłania JPK_V7M.
Dla tej grupy wykorzystywane są odpowiednio struktury:
- JPK_PKPIR,
- JPK_EWP,
- JPK_ST,
a w przypadku prowadzenia ksiąg rachunkowych:
- JPK_KR_PD,
- JPK_ST_KR.
Pierwsza wysyłka danych dotyczących roku 2026 następuje w 2027 r. zgodnie z terminami przewidzianymi dla danego rodzaju ksiąg i rozliczenia.
Kogo obowiązek obejmie od 1 stycznia 2027 roku?
Od 2027 r. do obowiązku dołączą pozostałe podmioty prowadzące księgi lub ewidencje objęte tymi przepisami, które nie weszły do wcześniejszego etapu. Nie oznacza to obowiązku JPK_PD dla każdej osoby rozliczającej PIT ani każdego przychodu opodatkowanego ryczałtem.
Dotyczy to m.in. podatników składających JPK_V7K oraz pozostałych przedsiębiorców PIT i ryczałtowców objętych ostatnim etapem wdrażania.
Harmonogram CIT jest odrębny od harmonogramu PIT/ryczałtu. W CIT kolejne etapy dotyczą lat rozpoczynających się po 31 grudnia 2024 r., po 31 grudnia 2025 r. i po 31 grudnia 2026 r., zależnie od grupy podatników. Trzeba sprawdzić właściwy etap i początek roku podatkowego albo obrotowego. Dla ksiąg rachunkowych właściwe są struktury:
- JPK_KR_PD,
- JPK_ST_KR.
2027 rok obowiązku nie zawsze oznacza wysyłkę w 2027 roku
To bardzo istotne z punktu widzenia przedsiębiorcy.
Jeżeli podatnik zostaje objęty obowiązkiem prowadzenia ksiąg według nowych zasad od 1 stycznia 2027 r., dane dotyczące roku 2027 będą przekazywane dopiero po zakończeniu tego roku — czyli w 2028 r. — zgodnie z terminem właściwym dla danego rodzaju rozliczenia.
Czy nowe JPK wysyła się co miesiąc?
Nie należy utożsamiać nowych struktur JPK w podatkach dochodowych z miesięcznym JPK_V7M.
JPK_PD przesyła się po zakończeniu roku. Termin zależy od rodzaju ksiąg i podstawy opodatkowania:
- JPK_PKPIR, JPK_EWP oraz odpowiedni JPK_ST — do upływu terminu złożenia zeznania rocznego, co do zasady do 30 kwietnia następnego roku.
- JPK_KR_PD i JPK_ST_KR podmiotów podlegających ustawie o PIT — do 31 lipca po zakończeniu roku podatkowego.
- Księgi rachunkowe podmiotów podlegających ustawie o CIT — do końca siódmego miesiąca po zakończeniu odpowiedniego roku podatkowego albo obrotowego.
Wydłużenie terminu dla ksiąg rachunkowych obowiązuje od 1 lipca 2026 r. na podstawie ustawy z 15 maja 2026 r. Nie zmieniło ono w ten sam sposób terminu JPK_PKPIR i JPK_EWP. Przy ustalaniu konkretnego dnia wysyłki trzeba uwzględnić przepisy o dniach wolnych oraz właściwe przepisy przejściowe.
To nie jest po prostu „kolejny miesięczny JPK”.
Co zmienia JPK_PKPIR?
PKPiR będzie musiała być prowadzona przy użyciu programu komputerowego w sposób pozwalający na wygenerowanie danych zgodnych z właściwą strukturą logiczną.
W praktyce większe znaczenie zyskują m.in.:
- kompletność danych dokumentów,
- prawidłowe daty,
- identyfikacja kontrahentów,
- sposób ujmowania zdarzeń gospodarczych,
- spójność danych z innymi ewidencjami.
Co zmienia JPK_EWP?
Podobne wymagania dotyczą przedsiębiorców rozliczających ryczałt od przychodów ewidencjonowanych.
Ewidencja przychodów będzie musiała być prowadzona elektronicznie w sposób pozwalający na przekazanie danych w strukturze JPK_EWP.
A co ze środkami trwałymi?
Środki trwałe i wartości niematerialne i prawne również są elementem cyfryzacji raportowania.
Dla podatników prowadzących PKPiR oraz ewidencję przychodów przewidziana jest struktura JPK_ST.
Podmioty prowadzące księgi rachunkowe korzystają z odrębnej struktury JPK_ST_KR.
Dlatego przed wejściem w obowiązek szczególnie ważne jest uporządkowanie ewidencji środków trwałych, w tym danych dotyczących wartości początkowej, dat, klasyfikacji oraz amortyzacji.
Czy przedsiębiorca będzie musiał sam tworzyć XML?
W typowej sytuacji — nie.
Poprawnie przygotowany system księgowy powinien wygenerować odpowiednią strukturę.
Jeśli prowadzenie ksiąg powierzono biuru rachunkowemu, warto ustalić, kto przygotuje, podpisze i wyśle pliki oraz czy ma odpowiednie umocowanie. Zakres czynności zależy od umowy i stosowanego oprogramowania.
Od 16 czerwca 2026 r. udzielone pełnomocnictwo UPL-1 obejmuje również podpisywanie odpowiednich ksiąg i ewidencji przesyłanych na podstawie przepisów o JPK_PD. Przed wysyłką trzeba potwierdzić, czy właściwa osoba ma takie umocowanie.
Nie oznacza to jednak, że przedsiębiorca może całkowicie zignorować zmianę.
Jakość pliku zależy od jakości danych przekazywanych do księgowości.
Co warto przygotować przed 2027 rokiem?
- sprawdzić, czy używany program obsługuje właściwe struktury JPK_PD
- uporządkować ewidencję środków trwałych
- uzupełnić brakujące dane kontrahentów
- zweryfikować obieg dokumentów
- ograniczyć ręczne zestawienia prowadzone poza głównym systemem
- ustalić z biurem rachunkowym, od którego etapu firma podlega nowym zasadom
- zadbać o terminowe i kompletne przekazywanie dokumentów
Sprawdź, jak MERITUM prowadzi KPiR i ewidencję przychodów oraz wspiera codzienne rozliczenia firmy.
Pytania i odpowiedzi
Czy JPK_PKPIR trzeba będzie wysyłać co miesiąc?
JPK_PKPIR ma charakter roczny. Przesyła się go po zakończeniu roku, do upływu terminu złożenia zeznania rocznego. To odrębny obowiązek od JPK_V7M; nie wyłącza przekazywania danych na żądanie organu, jeżeli taki obowiązek powstanie na podstawie właściwych przepisów.
Czy ryczałtowcy również zostaną objęci nowymi obowiązkami?
Tak — jeżeli prowadzą ewidencję przychodów i wykaz środków trwałych objęte tym obowiązkiem. Właściwe struktury to JPK_EWP i JPK_ST. Samo rozliczanie ryczałtu, np. od najmu prywatnego, nie oznacza automatycznie obowiązku prowadzenia tej ewidencji i wysyłania JPK_EWP.
Czy przedsiębiorca musi kupić specjalny program?
Księgi objęte obowiązkiem muszą być prowadzone przy użyciu programu komputerowego umożliwiającego spełnienie wymagań ustawowych. W przypadku klienta biura rachunkowego odpowiednie rozwiązania mogą funkcjonować po stronie biura.
Kiedy firma wchodząca w obowiązek od 1 stycznia 2027 r. wyśle pierwszy plik?
Dane za 2027 r. są przekazywane po jego zakończeniu, co do zasady w 2028 r. Termin zależy od rodzaju ksiąg: dla PKPiR i ewidencji przychodów jest związany z terminem zeznania rocznego, a dla ksiąg rachunkowych stosuje się odrębne terminy opisane powyżej.
Nie wiesz, od kiedy nowe JPK obejmuje Twoją firmę?
Nie każdy przedsiębiorca wchodzi w obowiązek w tym samym momencie.
